• Anasayfa
  • Hakkında
  • Topluluklar
  • Arşiv
  • Linkler
  • İletişim

Tiyatro Boğaziçi - Dönem Raporu

Hamlet Workshop’ı


Tiyatro Boğaziçi 2001-2002 döneminde William Shakespeare’in Hamlet’i üzerine, asli hedefi bir prodüksiyon çıkarmak olmayan, uzun soluklu bir eğitim çalışması yürüttü. Sözü edilen çalışmanın sonuçlarını, İATP’li gruplarla paylaşmak amacıyla İATG 2002’de bir “Hamlet 1. Perde Sunumu” gerçekleştirildi. Sunum iki aşamadan oluşuyordu: Sahneleme ve sahneleme üzerinden yürütülen bir dramaturji sunumu. Böylece geçtiğimiz yıllarda başlatılan dramaturji konulu tartışmalarda eksikliği hissedilen , " masabaşı dramaturjiden sahnelemeye dönük dramaturjiye geçişin nasıl olabileceği”ne ilişkin bir model önerisi sunulması amaçlandı. Hamlet çalışmasının bir diğer ürünü olarak bir Mimesis Hamlet Özel Sayısı için hazırlıklar devam etmektedir.

Oyunlar

Tiyatro Boğaziçi, 2002-2003 sezonuna bir eğitim oyunuyla girdi: Berber Hikayeleri, 2002 Yaz eğitim çalışmasının sonuçlarını seyircilerle paylaşmaya yönelik bir prodüksiyon olarak gerçekleşti. Prodüksiyonun oluşum sürecinde yaz döneminde yürütülen çalışmalarda ortaya çıkan doğaçlamalar içerisinden ortak bir tema etrafında buluşabilecek olanlar seçildi ve metinler bu doğrultuda yeniden düzenlendi. Ancak bu düzenleme yapılırken, bunun bir oyunculuk eğitimi çalışması olduğu da göz önüne alınarak, kurgu ya da sahneleme buluşlarından ziyade oyunculuğa vurgu yapıldı; oyuncuların yaz döneminde geliştirdikleri kompozisyonların mümkün olduğunca korunmasına özen gösterildi. Oyunun konusu kısaca şöyle özetlenebilir: Oyunda anlatılan ve zaman zaman içice geçen dört farklı hikaye, görsel-işitsel medyanın bombardımanı altında günden güne yok olan meddah/anlatı geleneğimizin yaşamaya devam ettiği belki de son mekanlardan birisinde, bir berber dükkanında, ustaların piri Ustura Aziz'in dükkanında kesişir. Tesadüf eseri dükkana gelen bir müşteri, bir senarist, bu berber dükkanının puslu aynasından yansıyan çeşitli insan suretlerini bir bir izler; onun şahsında, hayatı bir sitcom mantığı içerisinde algılamaya alışmış günümüz toplumunun bilinçliliği, Aziz'in mütevazı meddah gösterisi ile bir çatışma içerisine girer. Berber hikayeleri 2002 Ekim ve Kasım ayları içerisinde sergilendi. 2003 yılında da sergilenmeye devam etmesi düşünülmektedir.

Tiyatro Boğaziçi’nin ikinci oyunu 2003 Ocak ayında seyirci karşısına çıktı: “Pilavdan Dönenin Kaşığı Kırılsın”. Tiyatro Boğaziçili profesyonel tiyatrocuların ürünü olarak ortaya çıkan oyun üç arkadaşın 1980’den bugüne kadar gelen birlikteliğini, aralarındaki ilişkinin ve karakterlerin değişimini toplumsal olaylara da gönderme yaparak anlatmayı amaçlıyor. Oyunun metni, aynı zamanda sahne üstünde üç arkadaşı canlandıran Sevilay Saral, Uluç Esen ve Cüneyt Yalaz tarafından oluşturuldu. Röportaj sahnelerindeki farklı tiplemeler de yine bu üç oyuncu tarafından canlandırılıyor. Yalın bir dekor ve kostüm tasarımına sahip olan oyunun prodüksiyonu kollektif bir çalışma ile kotarıldı. Oyunun müzikleri ise Tiyatro Boğaziçi gibi BGST bünyesinde faaliyet gösteren Mare Nostrum üyeleri tarafından gerçekleştirildi. Zaman zaman mizahi, zaman zaman da hüzünlü bir hava hakim olduğu oyunda üç arkadaşın hikayesi çerçevesinde Türkiye’nin yakın tarihi içinde aydınların yaşadığı dönüşüm konu ediliyor. Bir yandan Türkiye’de yaşanan toplumsal dönüşümler sergilenirken, bir yandan da üç arkadaşın bu dönüm noktalarında aldıkları tavırlar ve duruşlar tartışılmaya çalışılıyor. Adından da anlaşılacağı üzere “Pilavdan Dönenin Kaşığı Kırılsın” dostluğu ve birlikte mücadeleyi sürdürmeyi savunan bir oyun. Oyun 2003 yılında sergilenmeye devam edecek.

Mimesis 9

Mimesis’in 9. sayısı 2002 Sonbaharı’nda yayımlandı. Derginin bu sayısını ağırlıklı olarak iki çeviri dosyası oluşturmakta: Brecht’in sanat hayatı boyunca Shakespeare oyunlarına yaklaşımını inceleyen bir “Brecht Shakespeare’i nasıl yorumlamıştı?” dosyası ve adı Tanztheatre (dans tiyatrosu) kavramı ile birlikte anılan Pina Bausch’un çalışmalarına ayrılmış bir “Pina Bausch ve dans Tiyatrosu” dosyası. İlk dosya ağırlıklı olarak Tiyatro Boğaziçi üyeleri tarafından oluşturuldu. Grubun iki yıldan beri yürüttüğü Hamlet eğitim/araştırma çalışmasının bir ürünü olan bu dosyanın içeriğini oluşturan yazılar, daha önce Tiyatro Boğaziçi’nde ve İstanbul Alternatif Tiyatrolar Platformu’nda sunulan bir seminerin materyalleri. İkinci dosya Boğaziçi Gösteri Sanatları Topluluğu (BGST) Dans Birimi’nin, geçtiğimiz yıl Brecht’in çağdaş bir yorumcusu ve dans ile tiyatronun özgün bir sentezcisi olarak Pina üzerine yürüttüğü eğitim/araştırma faaliyetinin ürünü olan çeviriler oluşturdu.

Mimesis 9’da bu iki çeviri dosyasının ardından araştırma yazılarına yer aldı: İlk yazı İstanbul Üniversitesi Tiyatro Eleştirmenliği ve Dramaturji Bölümü öğretim üyesi Kerem Karaboğa’nın “Türkiye Tiyatrosu’nda Tarihsel Oyunlar” başlıklı master tezi; bu yazıyı Zehra İpşiroğlu’nun “Modern Bir oyuna Post Modern Bir Yaklaşım” ve Filiz Elmas Özdağ’ın “Piyasa Ekonomilerinde Türkiye ve/veya Tiyatro” başlıklı yazıları. Ağırlıklı olarak BGST’li kadınların, 8 Mart kutlamaları için oluşturdukları kısa oyunların metinlerinin yer aldığı sonraki dosya, Kadın Oyunları adını taşıyor. Derginin son bölümü ise prodüksiyonlara ayrıldı: 97-98 sezonunda sergilenen “24:00” ve ilk kez 2001-02 sezonunda sergilenen ve hala sergilenmeye devam eden Uluç Esen ve Cüneyt Yalaz’ın kaleme aldığı tek kişilik oyun “Yeni Bir Hayat İçin”. Dergi Ömer Faruk Kurhan’la Tiyatro Boğaziçi ve İstanbul Alternatif Tiyatrolar Platformu üzerine yapılan bir söyleşiyle son buluyor.

Mimesis Kitaplığı

Mimesis Kitaplığı son olarak Agusto Boal’in eserlerini yayın programına almıştı. Bu kitapların ikisinin çeviri ve redaksiyonları tamamlandı; her iki kitap da de yayın aşamasına gelmiştir. Yine Boal’in “Arzuların Gökkuşağı” adlı eserinin çevirisi devam etmektedir. Bu kitabın yayınının da 2003’de gerçekleştirilmesi planlanmaktadır. Bunun dışında Dokuz Eylül Üniversitesi öğretim görevlisi Murat Tuncay’ın Recaizade Mahmut Ekrem’in tiyatrosunu konu alan bir araştırma kitabı da yine Mimesis Kitaplığı’ndan önümüzdeki günlerde yayınlanacaktır.

BÜO ile ilişkiler

Geçtiğimiz yıllarda olduğu gibi bu yıl da BÜO ile olan organik danışmanlık ilişkisi sürdürülmektedir. Tiyatro Boğaziçi üyeleri bu yıl da BÜO’nun halen hazırlıklarını sürdürdüğü “Mutfaktakiler” oyununun röprodüksiyonunda reji danışmanlığı görevini üstlenmişlerdir.